Debaty sejmoweIX Kadencja

Interpelacja w sprawie Kaskady Dolnej Wisły

   Od blisko trzydziestu lat poza fazę deklaracji nie wyszła realizacja projektu budowy tzw. Kaskady Dolnej Wisły, tj. zespołu sprzężonych stopni wodnych mających na celu uregulowanie gospodarki wodnej na rzece Wiśle poniżej włocławskiego zbiornika zaporowego. W założeniach planów opracowanych w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych Kaskada Dolnej Wisły miała składać się z siedmiu stopni wodnych rozłożonych równomiernie na ok. czterystukilometrowym przyujściowym odcinku rzeki. W pierwszej połowie lat siedemdziesiątych oddano do użytku pierwszy z planowanych obiektów - Włocławski Stopień Wodny wraz z elektrownią wodną. Ze względu na brak środków w budżecie dalsze prace nad budową Kaskady Dolnej Wisły zostały wstrzymane, pomimo korzystnych skutków, jakie przyniosło funkcjonowanie zapory we Włocławku (wyeliminowanie okresowych powodzi w dolnym biegu Wisły, ułatwienia w żegludze rzecznej, ekonomiczne i ekologiczne korzyści z funkcjonowania elektrowni wodnej, stworzenie bogatego ekosystemu w postaci zbiornika zaporowego powyżej tamy, walory turystyczne stworzonego zbiornika). Już same wpływy finansowe z funkcjonowania elektrowni wodnej, której budowa zwróciła się w okresie pierwszych dziesięciu lat, pokazują, że budowa stopnia we Włocławku była nie tylko koniecznością podyktowaną względami bezpieczeństwa mieszkańców zalewanych uprzednio miejscowości podwłocławskich, ale przede wszystkim udaną i efektywną inwestycją.    Należy podkreślić, że istniejący od ponad 28 lat stopień wodny we Włocławku został zrealizowany jako element kaskady i nie jest przystosowany do samodzielnej pracy. Co więcej, brak współpracujących z nim kolejnych stopni wodnych skutkuje poważnym zagrożeniem katastrofą budowlaną. W zamierzeniach budowniczych tama miała funkcjonować samodzielnie jedynie przez pierwsze kilka lat, do czasu wybudowania kolejnych zapór, które stanowiłyby odciążenie. Przez ostatnie lata erozyjna działalność rzeki doprowadziła do podmycia tamy i znacznego osłabienia jej konstrukcji. Niebezpieczeństwo potwierdza posiadana przez władze samorządowe woj. kujawsko-pomorskiego dokumentacja techniczna obiektu. Szczególnie zagrożona katastrofą jest ludność zamieszkująca dolinę Wisły poniżej tamy. Ewentualne przerwanie tamy doprowadziłoby do zalania znajdujących się w dolnym biegu miejscowości. Zagrożone są m.in. Włocławek, Nieszawa, Ciechocinek, Bobrowniki, Toruń wraz ze znajdującymi się w mieście mostami. Miałoby to nieobliczalne skutki społeczne, gospodarcze i ekologiczne.    Sprawą równie istotną są pozytywne skutki gospodarcze, jakie dla woj. kujawsko-pomorskiego, a więc regionu szczególnie zagrożonego bezrobociem, będzie miało rozpoczęcie realizacji inwestycji.    Należy przy tym zauważyć, że z racji trudnych warunków żeglugowych rzeka Wisła poniżej zapory we Włocławku nie jest w zasadzie wykorzystywana w celach transportowych. Stanowi to wyraźny kontrast na tle podobnych rzek w Unii Europejskiej czy nawet na tle Odry. Jak pokazują doświadczenia niemieckie (Ren) czy francuskie (Loara), zyski finansowe, a przede wszystkim ekologiczne, ze sprawnego funkcjonowania żeglugi śródlądowej mają istotną rolę w gospodarce państwa. Budowa kaskady przyczyniałaby się niewątpliwie do poprawy obecnego stanu rzeczy.    Uchwałą z dnia 29 stycznia 1999 r. Sejmik Województwa Kujawsko-Pomorskiego uznał za konieczne podjęcie przez Radę Ministrów w trybie pilnym decyzji w sprawie realizacji inwestycji. W związku z powyższym, jak również w świetle przedstawionego stanu faktycznego proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:    1) Czy Rada Ministrów dysponuje planami realizacji inwestycji Kaskady Dolnej Wisły, a jeśli nie, to kiedy zostanie ona zaplanowana?    2) Jakie jest rzeczywiste zagrożenie katastrofą budowlaną i przerwaniem zapory we Włocławku?    3) Czy minister spraw wewnętrznych lub podległe mu służby posiadają plany postępowania na wypadek katastrofy?    4) Czy minister ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa dysponuje raportem zawierającym ocenę skutków budowy Kaskady Dolnej Wisły?    5) Jakie następstwa ekologiczne, pozytywne i negatywne, będzie miała budowa kaskady?    6) Czy zostały podjęte działania zmierzające do uzyskania na cele inwestycji środków pomocowych z międzynarodowych instytucji finansowych?    7) Czy Rada Ministrów rozpatrywała kwestię budowy kaskady z punktu widzenia przyszłych zysków z jej funkcjonowania?    Poseł Bogdan Lewandowski    Toruń, dnia 14 maja 1999 r.