Debaty sejmoweIX Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie doradztwa rolniczego

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją pana posła Wiktora Osika skierowaną do ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie doradztwa rolniczego przysłaną przy piśmie z dnia 19 grudnia 2000 r., znak SPS-0202-5351/00, uprzejmie przedkładam poniższe wyjaśnienia.    Działalność doradcza finansowana ze środków publicznych prowadzona jest obecnie w ośrodkach doradztwa rolniczego podporządkowanych wojewodom oraz w Krajowym Centrum Doradztwa, Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich (w skład którego wchodzi 6 ośrodków działających jako regionalne centra oraz 2 oddziały w Poznaniu i Krakowie) stanowiącym jednostkę budżetową podporządkowaną ministrowi rolnictwa i rozwoju wsi. W pierwszym przypadku finansowanie działalności odbywa się z budżetów wojewodów, w drugim z budżetu centralnego w części 32: Rolnictwo.    Trudna sytuacja budżetowa oraz wysokie potrzeby rolnictwa z innych tytułów powodują, że w projekcie rządowym, mimo zwiększenia wydatków na rolnictwo, przyjęto nieco niższe środki dla Krajowego Centrum, przy pełnym zabezpieczeniu potrzeb płacowych pracowników i służb doradczych. Wydatki na doradztwo rolnicze z budżetu państwa w ostatnich 10 latach obrazuje poniższe zestawienie: Rok BudżetMRiGŻ/MRiRW MRiRW Budżetywojewodów (w tys. zł) Razemdoradztwo(w tys. zł) Upowszechnianiedoradztwa BudżetKrajowegoCentrum ODRwydatkibieżące WODRwydatkiinwestycyjne Upowszechnianiedoradztwarolniczego 1991 w gestii wojewodów   27 365,9 443,4 2060,8 29 870,1 1992 40,0 - 39 907,1 1474,7 4318,1 45 739,9 1993 88,5 - 51 654,0 2015,7 4085,0 57 843,2 1994 788,4 - 64 928,2 4542,2 4109,5 74 368,3 1995 1048,2 - 86 661,7 5852,3 7112,0 100 674,2 1996 1138,0 - 107 720,0 7667,0 8826,0 125 351,0 1997 2124,0 - 129 933,0 8018,0 11 989,0 152 064,0 1998 2444,0 - 146 261,0 6376,0 4781,0 159 862,0 1999 2170,0 25 912,0 124 447,0 1257,0 4261,0 158 047,0 2000według ustawybudżetowej 2294,0 26 845,0 136 076,0 1950,0 4062,0 171 227,0    W miarę potrzeby, w ramach kwot przyznanych rolnictwu, w ciągu roku dokonywane są przeniesienia środków na realizację zadań Krajowego Centrum.    Doceniając znaczenie działania ośrodków doradztwa rolniczego niezależnie od ich podporządkowania, minister rolnictwa i rozwoju wsi podjął starania o pozyskanie środków na działalność doradczą z innych źródeł niż budżetowe. M.in. przewiduje się włączenie Krajowego Centrum Doradztwa, Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich do współpracy w zakresie wdrażania programów przedakcesyjnych Unii Europejskiej.    Na 2001 r. zgłoszono wniosek, wstępnie pozytywnie zaopiniowany przez Komisję Europejską, o środki z projektu PHARE na kwotę 4,5 mln euro z przeznaczeniem przede wszystkim na usprawnienie istniejącego systemu doradztwa rolniczego oraz przygotowanie kadr doradztwa do szkoleń rolników w zakresie wdrażania standardów sanitarno-jakościowych zgodnych z wymogami UE. Ośrodki doradztwa rolniczego i Krajowe Centrum uczestniczą także w realizacji ˝Programu informowania społeczeństwa - integracja Polski z Unią Europejską˝ przyjętym przez Radę Ministrów w lipcu 1999 r. na lata 1999-2002.    W punkcie 4 na str. 1 interpelacji pana posła wymieniona jest pozycja dotacji na upowszechnianie doradztwa rolniczego, które realizowane jest zgodnie z rozporządzeniem ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie wysokości stawek dotacji przedmiotowych dla różnych podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa oraz szczegółowych zasad i trybu udzielania oraz rozliczania tych dotacji. Środki z tego tytułu mogą otrzymać gospodarstwa pomocnicze ośrodków doradztwa rolniczego na realizację konkretnych zadań, głównie związanych ze szkoleniem rolników i innych mieszkańców obszarów wiejskich.    Problem dotarcia doradców do gmin i dalej do rolników jest problemem ogólnoświatowym, nie tylko naszym. Według badań przeprowadzonych przez FAO jeden pracownik doradztwa rolniczego według liczby zatrudnionych w doradztwie obsługuje średnio w:    - Afryce - 1736 rolników,    - Azji - 2087 rolników,    - Europie - 520 rolników,    - Ameryce Południowej - 3518 rolników,    - Ameryce Północnej - 325 rolników,    - na Bliskim Wschodzie - 2652 rolników,    - w Polsce w od 212 rolników w byłym woj. pilskim do 1790 rolników w byłym woj. siedleckim - średnio 719 rolników.    Doradztwo w innych państwach, a także w Polsce obok bezpośredniej pracy w gospodarstwie korzysta w coraz większym zakresie z mass mediów (programy telewizyjne, audycje radiowe), przygotowuje materiały informacyjne i wysyła je do rolników, publikuje informacje w prasie rolniczej oraz organizuje liczne konferencje, wystawy, olimpiady upowszechniające wiedzę rolniczą.    Dla zwiększenia znaczenia służb doradczych oraz usprawnienia działania ośrodków doradztwa rolniczego, szczególnie ważnego w procesie dostosowywania rolnictwa i obszarów wiejskich do wymogów Unii Europejskiej, w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi podjęto prace nad projektem ustawy o państwowym doradztwie rolniczym.    Ustawowe określenie praw i obowiązków przyczyni się m.in. do podniesienia rangi pracowników doradztwa, stabilizacji pracy w tym zawodzie oraz zapewni poprawę jakości świadczonych usług.    Uważamy, że nie sprzyja dobrej pracy podział ośrodków doradztwa na podporządkowane wojewodom i ministrowi rolnictwa i rozwoju wsi. Nadzór nad działalnością musi być jeden i powinien sprzyjać podnoszeniu efektywności doradztwa oraz wykluczać powielanie zadań. Nie oznacza to ograniczenia współpracy ośrodków doradztwa rolniczego z władzami samorządowymi i organizacjami rolniczymi. Wręcz przeciwnie, zdaniem moim, pozwoli na jej rozszerzenie i prowadzenie na partnerskich zasadach.    Równocześnie poprzez proponowany w projekcie ustawy udział przedstawicieli wojewodów, marszałków, izb rolniczych i związków zawodowych w Krajowej Radzie Programowej Doradztwa zapewniony zostanie ich wpływ na kształtowanie polityki w zakresie doradztwa w skali kraju i województw. Projekt ustawy przewiduje także możliwość powierzenia wykonywania zadań ośrodków doradztwa jednostkom samorządu terytorialnego lub izbom rolniczym w formie decyzji administracyjnej.    Zamierzenia w zakresie omawianych uregulowań prawnych są szeroko konsultowane ze środowiskiem doradców. Projekt ustawy przedstawiony będzie zgodnie z obowiązkiem konsultowania aktów prawnych wszystkim organizacjom związkowym i samorządowi rolniczemu.    Przedkładając powyższe wyjaśnienia, mam nadzieję, że pan poseł uzna, iż minister rolnictwa i rozwoju wsi podejmuje wiele działań dla zapewnienia środków finansowych i prawnych w celu prawidłowego funkcjonowania służb doradczych, doceniając ich wielką rolę w procesie przekształceń rolnictwa i obszarów wiejskich.    Z poważaniem    Sekretarz stanu    Robert Gmyrek    Warszawa, dnia 29 grudnia 2001 r.