Debaty sejmoweIX Kadencja

Interpelacja w sprawie opodatkowania podatkiem dochodowym zaliczek wypłacanych na poczet dywidendy za rok obrotowy

   Szanowny Panie Premierze! Od 2001 r. przepisami Kodeksu spółek handlowych wprowadzono możliwość wypłat zaliczek na poczet dywidendy. Równocześnie nie zmieniły się przepisy ustaw o podatkach dochodowych od osób fizycznych i prawnych w zakresie zasad poboru podatku od dywidend. W tym stanie może powstać zagrożenie ściągalności podatku od zaliczek wypłacanych na poczet dywidendy, o ile w ostatecznym rozliczeniu i podziale zysku na rok obrotowy dywidenda nie będzie wypłacana albo jej kwota będzie niższa od sumy wypłaconych zaliczek. To zagrożenie wzmaga brak przepisów w Kodeksie spółek handlowych o obowiązku i trybie zwrotu pobranych zaliczek.    Nie jest bowiem wykluczone, że zwrot ten nie będzie dokonywany, lecz wypłacone zaliczki na poczet dywidendy za dany rok obrotowy będą np. przesuwane na poczet zaliczek za następne lata obrotowe. W ten sposób bez końca można byłoby unikać płacenia podatku dochodowego, co jest szczególnie niebezpieczne w razie zbycia udziałów (akcji) przed sporządzeniem i zatwierdzeniem rocznego sprawozdania finansowego albo podjęciem uchwały o podziale zysku za rok obrotowy, na poczet którego dywidendy zostały wypłacone. Również byłoby utrudnione, a niekiedy niemożliwe, pobranie podatku od wspólników zagranicznych - gdyby miało to mieć miejsce dopiero po sporządzeniu sprawozdania finansowego.    Wprawdzie przepisy obu ustaw o podatku dochodowym przewidują pobór podatku przy wypłacie, ale tylko gdy ma miejsce wypłata dywidendy, a nie wypłata zaliczek na jej poczet. Przyjęcie jednak, że pobór podatku następuje przy wypłacie zaliczki na poczet dywidendy - jakkolwiek niewynikający wprost z przepisów ustaw podatkowych - oznaczałoby pobór podatku od przychodu, który w rzeczywistości może nie wystąpić albo może być niższy od sumy wypłaconych zaliczek (odpowiednio - w razie ostatecznego braku dywidendy za rok obrotowy albo mniejszej kwoty zysku przeznaczonego do podziału niż suma zaliczek).    Wobec powyższego uprzejmie proszę o zajęcie stanowiska i odpowiedź na pytania:    1. Czy zaliczki na poczet dywidendy wypłacone w wyższej kwocie niż dywidenda przyznana uchwałą wspólników w wyniku podziału zysku za dany rok obrotowy podlega zwrotowi, a jeżeli tak, to w jakim trybie?    2. Czy w przypadku wypłaty zaliczek na poczet dywidendy należy pobierać 15-procentowy podatek dochodowy od kwoty wypłacanej zaliczki, a jeżeli tak, to w jaki sposób zostanie zwrócony pobrany podatek od zaliczek, gdy suma kwoty zaliczek będzie wyższa od dywidendy za rok obrotowy?    3. Gdyby pobór podatku od zaliczek wypłaconych na poczet dywidendy nie był - jak sądzę - prawnie możliwy, jakie są instrumenty ochrony skarbu państwa przed unikaniem płacenia podatku od dywidend przez podmioty polskie i zagraniczne?    Z poważaniem i wyrazami szacunku    Poseł Romuald Ajchler    Warszawa, dnia 14 grudnia 2000 r.