Debaty sejmoweIX Kadencja

Interpelacja w sprawie zapewnienia samorządom wojewódzkim środków z Funduszu Pracy oraz stworzenia możliwości udziału w rozdziale tych środków na potrzeby powiatów

   Zwracam się do pana premiera z pytaniem: Czy Rada Ministrów pod kierownictwem pana premiera jest gotowa wprowadzić stosowne zmiany w regulacjach prawnych zgodnie z postulatami samorządów województw, w tym Konwentu Marszałków RP? Jeżeli tak, to kiedy można się spodziewać wprowadzenia ich w życie?    Uzasadnienie.    Od początku 2000 r. toczyła się w środowiskach samorządowych dyskusja dotycząca możliwości realizacji zadań w zakresie rozwoju wojewódzkiego rynku pracy, jakie zostały przypisane samorządowi województwa w efekcie reformy systemu administrowania państwem. Zgodzono się co do tego, iż samorząd nie został wyposażony w odpowiednie środki finansowe, w szczególności z Funduszu Pracy, na realizację zadań w obszarze rynku pracy.    Samorząd województwa pozbawiono także możliwości decydowania o podziale środków Funduszu Pracy na aktywne formy przeciwdziałania bezrobociu pomiędzy powiaty własnego województwa. Kompetencje w tym zakresie zachowała centralna administracja państwowa, pozbawiając tym samym samorząd województwa możliwości wspierania powiatowych rynków pracy w ramach kreowanej przez siebie polityki regionalnej.    Paradoksalnie więc, wbrew towarzyszącym reformie deklaracjom o wspieraniu rozwoju samorządności, w ostatnich dwóch latach nastąpiła poważna centralizacja w dystrybucji środków na łagodzenie skutków bezrobocia oraz w trybie podejmowania decyzji co do kierunków wydatkowania tych środków. Powiaty otrzymują środki Funduszu Pracy bezpośrednio z Krajowego Urzędu Pracy, sztywnym algorytmem wprowadzanym rozporządzeniem Rady Ministrów. Algorytm nie uwzględnia ani bieżącej dynamiki zmian na rynku pracy, ani występującego zróżnicowania lokalnych rynków pracy, natomiast decyzja prezesa Krajowego Urzędu Pracy określająca wysokość przyznanych środków zasadniczo ogranicza samodzielność powiatu w decydowaniu o podziale tych środków na poszczególne programy rynku pracy. Powiaty mogą uzyskać dodatkowe środki Funduszu Pracy na podstawie wniosków rozpatrywanych przez prezesa Krajowego Urzędu Pracy. Jednocześnie województwo zostało całkowicie pozbawione środków Funduszu Pracy na zadania własne, określone w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W ten sposób województwo w praktyce zostało całkowicie pozbawione możliwości prowadzenia polityki regionalnej wobec bezrobocia i stymulowania rynku pracy.    Ten punkt widzenia wraz z propozycjami rozwiązań wielokrotnie przekazywano do różnych organów centralnej władzy przedstawicielskiej oraz centralnych organów administracji państwowej. Początkowo działania te dały efekt w postaci propozycji zmian do ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, przygotowanej przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej w II półroczu 2000 r. Ich kształt był w zasadzie zgodny z postulatami samorządów województw. Jednak ostatecznie powyższe propozycje nie zostały ujęte w przyjętym przez Radę Ministrów i przekazanym 18 stycznia 2001 r. projekcie ustawy o zmianach ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W efekcie zmiany przeprowadzone w 2001 r. przez parlament RP w ustawie nie uwzględniły postulatów samorządów województw.    Minister pracy i polityki społecznej, w odpowiedzi na składaną interpelację poselską z dnia 17 stycznia 2001 r., w swoim oficjalnym piśmie do pana marszałka Sejmu RP uzasadniał względami budżetowymi negatywne stanowisko Rady Ministrów wobec postulowanych przez samorządy województw zmian w ustawodawstwie. Powodem braku możliwości dokonania postulowanych zmian w regulacjach prawnych miał być niedobór środków Funduszu Pracy spowodowany wyższymi od założonych w budżecie wypłatami zasiłków dla bezrobotnych oraz zasiłków i świadczeń przedemerytalnych. Powyższe wyjaśnienia nie mogą być uznane za zasadne, ponieważ postulaty samorządu województw odnosiły się do mechanizmów dysponowania środkami Funduszu Pracy, a nie do kwestii ich wysokości przewidzianych w ustawie budżetowej.    Z poważaniem    Poseł Zofia Krasicka-Domka    Warszawa, dnia 16 stycznia 2002 r.